moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

Natowski i europejski front walki z cyberatakami

Musimy wspólnie przygotować scenariusze odparcia ataków w cyberprzestrzeni. Możemy być zaatakowani w każdej chwili, z każdego miejsca na świecie i to jest właśnie wyzwanie, przed którym stoimy – wskazywał Jamie Shea, zastępca sekretarza generalnego NATO ds. nowych wyzwań bezpieczeństwa, podczas CYBERSEC 2016 w Krakowie.


W stolicy Małopolski rozpoczęła działalność CyberSec Hub Kraków, mająca wspierać rozwój sektora związanego z cyberbezpieczeństwem, w tym produktów i usług. To sieć łącząca wiele inicjatyw z tej dziedziny, a w jej ramach mają ze sobą współpracować instytucje publiczne, ośrodki akademickie i badawcze oraz biznes. Ma też zostać powołane centrum kształcenia specjalistów w zakresie cyberbezpieczeństwa.

Otwarcie CyberSec Hub Kraków nastąpiło pierwszego dnia II Europejskiego Forum Cyberbezpieczeństwa (26-27 września), podczas którego eksperci, przedstawiciele NATO i władz państwowych dyskutowali o najważniejszych wyzwaniach dotyczących bezpieczeństwa sieci, infrastruktury krytycznej oraz usług elektronicznych.

NATO i klaster w obronie sieci

– Coraz więcej usług i działań państwa i sektora prywatnego realizowanych jest w sposób elektroniczny. Dlatego należy zapewnić im poufność, dostępność i integralność – napisał w liście inauguracyjnym na CYBERSEC 2016 prezydent Andrzej Duda. Podkreślił, że cyberprzestrzeń stała się kolejną domeną funkcjonowania dobrze rozwiniętego państwa. – Podstawowym zadaniem instytucji państwowych staje się więc zagwarantowanie bezpieczeństwa obywateli korzystających z cyberprzestrzeni, skuteczna ochrona przed zagrożeniami godzącymi w tożsamość, godność, prywatność i mienie osób. Państwo ma obowiązek czuwać nad bezpieczeństwem publicznych zasobów informacyjnych – zaznaczył zwierzchnik sił zbrojnych RP. Przypomniał także o polskim udziale w światowej dyskusji na temat bezpieczeństwa cyberprzestrzeni oraz w pracach nad przyjętą w lipcu przez Parlament Europejski dyrektywą NIS (ang. Network and Information Security Directive – dotyczy bezpieczeństwa sieci teleinformatycznych i przetwarzanych w nich danych). Zwrócił także uwagę na ustalenia szczytu NATO w Warszawie. – Cyberprzestrzeń, jako nowa sfera działań operacyjnych i obrona przed atakiem na systemy cybernetyczne, jest częścią zbiorowej obrony Sojuszu – zaznaczył.

– Już 65% Polaków chce załatwiać swoje urzędowe sprawy przez Internet, zaś naszą rolą jest uczynienie tego maksymalnie efektywnym i bezpiecznym. Dążymy do zwiększenia bezpieczeństwa obywateli i przedsiębiorców w cyberprzestrzeni oraz poziomu zaufania do korzystania z e-usług – napisała z kolei premier Beata Szydło w liście do uczestników krakowskiego Forum. Podkreśliła również ogromne znaczenie, jakie w tej misji ma powołane w tym roku Narodowe Centrum Cyberbezpieczeństwa (NCC).



Obecna na CYBERSEC 2016 minister cyfryzacji Anna Streżyńska zaznaczyła, że NCC zapewni przestrzeni informatycznej odpowiedni poziom bezpieczeństwa, a w roku 2017 ma zostać zbudowany klaster cyberbezpieczeństwa. Chodzi o stworzenie dwustopniowego systemu zabezpieczeń rejestrów państwowych (takich jak np. baza PESEL) i systemów bankowych. Ochrona cybernetyczna w ramach klastra ma też wejść na poziom regionalny, do jednostek samorządowych i wojewódzkiej administracji rządowej oraz ich służb. Rozwiązania tego typu są z powodzeniem stosowane w państwach Unii Europejskiej i NATO. Uporządkowany i zorganizowany dostęp do sieci wzmocni ochronę istotnych danych i kluczowych serwisów rządowych przed działaniami cyberprzestępców. Nie eliminuje to zagrożeń w całości, jednak skutecznie ogranicza ich negatywne konsekwencje.

Scenariusze odparcia ataków

Tradycją krakowskich spotkań jest wymiana doświadczeń oraz popularyzowanie dobrych praktyk we współpracy administracji publicznej z sektorem prywatnym. Debaty z udziałem ekspertów odbywały się w ramach czterech ścieżek tematycznych: państwo, wojsko, przyszłość oraz biznes.

– Gdybym miał wybrać najbardziej popularny hashtag w trakcie tej konferencji, to bez wątpienia byłoby to słowo „współpraca” – zauważył podczas jednej z rozmów Tomasz Zdzikot, wiceminister administracji i spraw wewnętrznych. Uczestnicy CYBERSEC podkreślali, że współdziałanie powinno dotyczyć zarówno wymiany doświadczeń, jak i wiedzy czy najnowszych rozwiązań. Jest to bowiem jedyna skuteczna metoda walki z cyberprzestępczością i cyberterroryzmem, także tym wymierzonym w państwa i organizacje międzynarodowe. Jednak Tunne Kelam, eurodeputowany z Estonii wskazywał, że wśród członków Unii Europejskiej są także państwa, które nie rozumieją potrzeby współpracy w dziedzinie cyberbezpieczeństwa, zwłaszcza w obszarze militarnym. – Czynimy postępy na poziomie deklaracji, że coś jest dobre, ale nadal mamy problemy z ich realizacją – mówił.

Ścieżka militarna Forum miała charakter techniczno-ekspercki. W jej ramach odbyło się m.in. spotkanie z Nigelem Inksterem, byłym dyrektorem operacji i wywiadu brytyjskich specsłużb MI6. Dyskusja ekspertów toczyła się wokół tematu „Polityka cyberobrony po szczycie NATO w Warszawie”, a wzięli w niej udział m.in. przedstawiciele centrum eksperckiego NATO ds. cyberobrony, dowództwa US Army w Europie, Służby Kontrwywiadu Wojskowego i Polskiej Grupy Zbrojeniowej.

– Wojsko i administracja muszą być o krok przed grupami będącymi zagrożeniem dla całych krajów. Działania wojskowe muszą być odpowiednio wspierane, aby skutecznie przeciwdziałać uderzeniu „pocisku”, który ma wyłączyć wszystkie urządzenia elektroniczne – podkreślał Nigel Inkster.

Stanowisko to wspierał również Jamie Shea, zastępca sekretarza generalnego NATO ds. nowych wyzwań bezpieczeństwa. – Musimy wspólnie przygotować scenariusze odparcia ataków, które mogą się zdarzyć w przyszłości. Wzajemne zaufanie jest kluczowe i musimy je budować. Pamiętajmy, że możemy być zaatakowani w każdej chwili, z każdego miejsca na świecie i to jest właśnie wyzwanie, przed którym stoimy – wskazywał Jamie Shea.

Terroryści online

Kolejnym tematem militarnym była walka z terroryzmem z wykorzystaniem cybernarzędzi. Dyskutowali o tym m.in. naukowcy, byli oficerowie wywiadu amerykańskiego oraz przedstawiciele globalnych korporacji sektora IT i obronnego – Microsoft i Raytheon. Mówiąc o największych zagrożeniach cybernetycznych dla NATO wskazywano m.in. na Rosję i jej agresywne działania oraz na dżihadystów.

Podkreślano przy tym, że należy jednak wyraźnie rozdzielić cyberterroryzm od działań terrorystów w cyberprzestrzeni. – Uważam, że cyberterroryzm jest pojęciem bardzo nieprzystającym i niedobrym, ponieważ do tej pory nie widzieliśmy żadnego zamachu dokonanego w cyberprzestrzeni. Zamiast tego obserwujemy organizacje terrorystyczne wykorzystujące Internet do rekrutacji, propagandy, komunikacji czy pozyskiwania środków finansowych – mówił PAP w kuluarach Forum Sean Kanuck, były członek wywiadu amerykańskiego. Zaznaczył, że grupy terrorystyczne korzystają z cyberprzestrzeni do prowadzenia działań organizacyjnych, w tym np. zbierania informacji na temat celów. Internet służy im głównie do wspierania działań, planowania, komunikacji czy rekrutacji. Kanuck zwrócił także uwagę na silne powiązanie aktywności w sieci terrorystów z ich sukcesami na polu bitwy. Wskazywał na podstawie uprzednich badań, że prowadzona przez nich rekrutacja online była skuteczniejsza po udanych zamachach czy zwycięstwach w działaniach zbrojnych.

Prawo jazdy na Internet

Drugi dzień Forum zainaugurował panel dyskusyjny „Rzeczpospolita Cyfrowa: jak budować bezpieczeństwo w cyberprzestrzeni?”. Jego uczestnicy podkreślali konieczność kontynuowania współpracy sektora komercyjnego z publicznym i administracją.

– Powinny powstać odpowiednie ramy prawne dla partnerstwa publiczno-prywatnego, takie same dla wszystkich przedstawicieli rynku, czy to będą firmy prywatne, czy administracja publiczna, czy też służby specjalne – powiedział prof. Tomasz Siemiątkowski, przewodniczący rady nadzorczej Polskiej Grupy Zbrojeniowej. Zaznaczył, że PGZ powinna znaleźć się w narodowym systemie cyberbezpieczeństwa. Ale też, że każdy musi zadbać o zabezpieczenie własnej infrastruktury, bo bez tego cały narodowy klaster nie będzie bezpieczny. Prof. Siemiątkowski deklarował, iż PGZ będzie dążyła do jak największej implementacji nowych technologii w cyberprzestrzeni. A choć jest odpowiedzialna za sektor wojskowy, to obszary, nad którymi pracuje, można wykorzystać w innych firmach. Jak mówił, grupa chętnie nawiąże takie partnerstwa biznesowe dla poprawy cyberbezpieczeństwa. Już teraz PGZ i PGZ System nawiązały współpracę m.in. z Microsoftem i firmą Comarch.

Potrzebę „jak najbardziej higienicznego korzystania z sieci przez wszystkich jej użytkowników” podkreślał gen. bryg. rez. Włodzimierz Nowak, pełnomocnik ministra cyfryzacji i dyrektor departamentu cyberbezpieczeństwa. Porównał korzystanie z Internetu do prowadzenia samochodu osobowego. Żeby kierować autem, trzeba znać przepisy drogowe, uzyskać prawo jazdy i zachować pełną trzeźwość umysłu podczas prowadzenia. Podobnie wiedzę, świadomość zagrożeń i rozsądek w korzystaniu z sieci powinni mieć – jak apelował generał – polscy internauci.

Podczas krakowskiego Forum wypracowywano kierunki strategicznych działań dla poprawy poziomu cyberbezpieczeństwa w poszczególnych sektorach gospodarki, państwa i w całej Europie. Rozmawiano także o wzmocnieniu współpracy pomiędzy krajami Grupy Wyszehradzkiej, basenu Morza Bałtyckiego i pozostałymi państwami Europy Środkowej. Efekty tych prac i dyskusji zostaną podane w przygotowywanym przez Instytut Kościuszki dokumencie. Podsumowanie Forum – wnioski i rekomendacje dla wzmocnienia cyberbezpieczeństwa Unii Europejskiej i NATO – zostanie opublikowane w najbliższych miesiącach.

Rezultatem ubiegłorocznej pierwszej edycji Forum były rekomendacje w zakresie cyberobrony poprzedzające szczyt NATO w Warszawie, podczas którego Sojusz oficjalnie uznał cyberprzestrzeń za kolejny obszar prowadzenia działań obronnych.

Piotr Jaszczuk , oficer rezerwy, doradca prezesa UKE w latach 2012–2014, kierownik Wydziału Marketingu i Promocji WIW

autor zdjęć: Instytut Kościuszki

dodaj komentarz

komentarze


NATO zwiększy pomoc dla Ukrainy
 
Wieczna pamięć ofiarom zbrodni katyńskiej!
V Korpus z nowym dowódcą
Gen. Kukuła: Trwa przegląd procedur bezpieczeństwa dotyczących szkolenia
Mundury w linii... produkcyjnej
Wojna w świętym mieście, część trzecia
Jeśli nie Jastrząb, to…
Polscy żołnierze stacjonujący w Libanie są bezpieczni
Optyka dla żołnierzy
W Ramstein o pomocy dla Ukrainy
Tusk i Szmyhal: Mamy wspólne wartości
Potężny atak rakietowy na Ukrainę
Szpej na miarę potrzeb
Wojsko inwestuje w Limanowej
WIM: nowoczesna klinika ginekologii otwarta
Sportowcy podsumowali 2023 rok. Teraz czas na igrzyska olimpijskie
Koreańska firma planuje inwestycje w Polsce
NATO na północnym szlaku
Odstraszanie i obrona
Jakie wyzwania czekają wojskową służbę zdrowia?
Ogień w podziemiu
Kurs z dzwonem
Marcin Gortat z wizytą u sojuszników
Stoltenberg: NATO cieszy się społecznym poparciem
Żołnierze-sportowcy CWZS-u z medalami w trzech broniach
25 lat w NATO – serwis specjalny
Centrum szkolenia dla żołnierzy WOC-u
Wojna w Ukrainie oczami medyków
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Głos z katyńskich mogił
Polak kandydatem na stanowisko szefa Komitetu Wojskowego UE
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Święto wojskowego sportu
Zbrodnia made in ZSRS
Cyberprzestrzeń na pierwszej linii
Inwestycje w bezpieczeństwo granicy
Mjr rez. Arkadiusz Kups: walka to nie sport
Strategiczna rywalizacja. Związek Sowiecki/ Rosja a NATO
Zmiany w dodatkach stażowych
Na straży wschodniej flanki NATO
Przełajowcy z Czarnej Dywizji najlepsi w crossie
W Rumunii powstanie największa europejska baza NATO
Ocalały z transportu do Katynia
Ustawa o obronie ojczyzny – pytania i odpowiedzi
Wojna w świętym mieście, część druga
Wojna w świętym mieście, epilog
Aleksandra Mirosław – znów była najszybsza!
Morska Jednostka Rakietowa w Rumunii
Rakiety dla Jastrzębi
Żołnierze ewakuują Polaków rannych w Gruzji
Sprawa katyńska à la española
W Brukseli o wsparciu dla Ukrainy
Barwy walki
Kolejni Ukraińcy gotowi do walki
Prawda o zbrodni katyńskiej
Ramię w ramię z aliantami
Więcej pieniędzy dla żołnierzy TSW
Przygotowania czas zacząć
Szarża „Dragona”
Puchar księżniczki Zofii dla żeglarza CWZS-u

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO