moja polska zbrojna
Od 25 maja 2018 r. obowiązuje w Polsce Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych, zwane także RODO).

W związku z powyższym przygotowaliśmy dla Państwa informacje dotyczące przetwarzania przez Wojskowy Instytut Wydawniczy Państwa danych osobowych. Prosimy o zapoznanie się z nimi: Polityka przetwarzania danych.

Prosimy o zaakceptowanie warunków przetwarzania danych osobowych przez Wojskowych Instytut Wydawniczy – Akceptuję

 
Pamiętając o bohaterach 1 Polskiej Dywizji Pancernej

W dniach 21–22 sierpnia br. delegacja żołnierzy Czarnej Dywizji odwiedziła „polskie pole bitwy” rozciągające się w centrum Normandii. Tak określili Falaise i Chambois alianci, jako miejsca szczególne, gdzie polscy pancerniacy pod dowództwem generała Stanisława Maczka stoczyli w sierpniu 1944 roku swoją najkrwawszą bitwę. W tych dniach w Normandii miały miejsce uroczystości upamiętniające walki 1. Polskiej Dywizji Pancernej (1 PDP).

Delegacji Czarnej Dywizji przewodniczył dowódca generał dywizji Piotr Trytek, w składzie delegacji uczestniczył również dowódca 10 Brygady Kawalerii Pancernej, generał brygady Rafał Kowalik wraz z kompanią honorową, dowódca 11.batalionu dowodzenia ppłk Ireneusz Mika oraz Orkiestra Wojskowa z Żagania. Żołnierze 11 Lubuskiej Dywizji Kawalerii Pancernej (11LDKPanc) nieprzerwanie goszczą na polach Normandii od 1994 roku. Coroczna podróż szlakiem pamięci jest konsekwencją przejęcia we wrześniu 1992 roku tradycji i dziedzictwa 1. Polskiej Dywizji Pancernej przez żagańską dywizję. Przez ostatnie ćwierć wieku, ponad tysiąc żołnierzy Czarnej Dywizji, poprzez uczestnictwo w uroczystościach oraz tematyczne podróże geograficzno – historyczne, poznawało historię swoich poprzedników.

W drodze do Francji delegacja Czarnej Dywizji zatrzymała się w holenderskiej Bredzie. Żołnierze odwiedzili rok temu otwarte Muzeum – Memoriał Generała Maczka oraz oddali honory poległym, spoczywającym na Polskim Cmentarzu Wojskowym w Bredzie, gdzie wraz ze swoimi żołnierzami poległymi w Niderlandach, w czasie jesiennej kampanii 1944 roku, spoczywa także generał Stanisław Maczek.

Bezpośrednio po dotarciu do Normandii, delegacja Czarnej Dywizji uczestniczyła w inauguracji Muzeum Overlord, które znajduje się w Colleville-sur-mer, nieopodal plaży Omaha. Muzeum przybliża przebieg okresu lądowań alianckich w Normandii, aż do wyzwolenia Paryża 25 sierpnia 1944 roku. Kolekcja muzeum obejmuje indywidualne wyposażenie żołnierzy, osobiste przedmioty należące do nich oraz pojazdy opancerzone sześciu armii lądujących w Normandii.

Następnego dnia rozpoczęły się tegoroczne rocznicowe uroczystości walk, które sprowadziły na pola Normandii pomimo ograniczeń pandemicznych, wielu gości z Polski, jak i Francji. Rząd Rzeczypospolitej Polskiej reprezentował Ambasador RP w Paryżu Tomasz Młynarski, zaś Rząd francuski przedstawiciele władz departamentów L’Orne i Calvados.

Początkowym akcentem uroczystości była msza święta, dedykowana pamięci poległych żołnierzy, odprawiona w miejscowej świątyni w Chambois oraz ceremonialne złożenie wieńców pod pomnikiem znajdującym się w centralnym punkcie miasteczka. Upamiętnia on symboliczne zamknięcie pierścienia okrążenia wokół wojsk niemieckich przez żołnierzy 10. Pułku Dragonów 1PDP, dowodzonych przez podpułkownika Władysława Zgorzelskiego i żołnierzy oddziału piechoty amerykańskiej dowodzonego przez kapitana Laughlina Watersa.

Następnym punktem uroczystości był Mont Ormel i legendarne wzgórze 262, które przeszło do historii bitwy pod nazwą „Maczuga”. Ta obronna reduta górująca nad Chambois i doliną rzeki Dives, była świadkiem krwawych walk z udziałem Polaków i Kanadyjczyków, stanowiących jeden z ostatnich akordów bitwy normandzkiej. W trakcie uroczystości na Maczudze, pod pomnikiem odsłoniętym w 1964 roku między innymi przez generała Stanisława Maczka, złożono uroczyście wieńce w imieniu wszystkich sił alianckich biorących udział w walkach na „Polskim Polu Bitwy”. Ponadto na wzgórzu oddano hołd gen. Maczkowi pod pomnikiem, który stanął w tym miejscu w 2014 roku, jako wierna kopia pomnika generała znajdującego się na żagańskim Skwerze Czołgisty.

Delegacja dotarła również do małej miejscowości Soignolles, w departamencie Calvados, gdzie złożyła wiązanki kwiatów przy tablicy, ku czci poległych tam żołnierzy 10 Pułku Strzelców Konnych 1 PDPanc.

Kolejny dzień obchodów 77. rocznicy walk 1PDP w Normandii rozpoczęła msza święta polowa na polskim cmentarzu wojskowym Grainville – Langannerie, największej polskiej nekropolii wojskowej we Francji. Po ceremonii religijnej, w części świeckiej uroczystości, złożono wieńce i zapalono znicze pod pomnikiem upamiętniającym walki. Na cmentarzu tym znajduje się 615 grobów żołnierzy 1DPD gen. dyw. Stanisława Maczka. Większość z nich poległa w kampanii normandzkiej podczas operacji Totalize i bitwy pod Falaise. Pozostałe 81 grobów należy głównie do przeniesionych z innych cmentarzy żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie, szczególnie lotników, którzy zginęli w innych częściach Francji oraz kilku żołnierzy, którzy zginęli w obronie Francji w 1940 roku.

W trakcie uroczystości gen. dyw. Piotr Trytek mówił: „Jako dowódca dywizji uznaję za wielki zaszczyt i honor, że mogę dołączyć do moich poprzedników, którzy przemierzali ten szlak, stojąc na straży pamięci dokonań 1 Polskiej Dywizji Pancernej, dowodzonej w latach ostatniej wojny przez jednego z najwybitniejszych twórców polskiej broni pancernej, generała broni Stanisława Maczka. Zapewniam, że 11 Dywizja Kawalerii Pancernej każdego dnia dokłada starań, by pielęgnować najlepsze karty historii polskiego oręża. Wyrażamy to poprzez troskę o weteranów, inicjowanie budowy nowych pomników oraz opiekę nad już wybudowanymi. Jednak przede wszystkim cenimy możliwość spotkań z Państwem, w miejscach pamięci pod sztandarami symbolizującymi wartości dla nas najważniejsze. Coroczna obecność na polach Normandii to także potwierdzenie ciągłości tradycji i szacunku dla dokonań naszych Weteranów oraz Tych, którzy kultywują ich dzieło we Francji i Polsce”.

Ważnym momentem uroczystości była ceremonia, podczas której oznaczono i poświęcono grób wojenny kaprala Jana Duszy, który 77 lat temu, 14 sierpnia 1944 r. poległ w rejonie Saint-Aignan-de-Cramesnil. Spoczywał on do tej pory jako „nieznany żołnierz”. Dzięki staraniom pracowników polskiego Departamentu Dziedzictwa Kulturowego za Granicą i Strat Wojennych, przeprowadzonej ekshumacji i wielomiesięcznych badań DNA, przywrócono tożsamość polskiego żołnierza- bohatera.

Po głównych uroczystościach złożono bukiet kwiatów na grobie podpułkownika Jana Maciejowskiego, legendarnego dowódcy 10 Pułku Strzelców Konnych (10PSK), który zginął w czasie bitwy normandzkiej 20 sierpnia 1944 roku. Składanie kwiatów na grobie pułkownika zapoczątkowano dziesięć lat temu. Wtedy to złożono wiązankę przekazywaną przez jego córkę Annę Maciejowską-Chmielowską. Od tamtej pory rokrocznie delegacje wypełniają wolę pani A. Maciejowskiej, która jest matką chrzestną sztandaru dowództwa 11 LDKPanc.

Jeszcze tego samego dnia uczestnicy udali się do Potigny w departamencie Calvados, gdzie również odbyły się uroczystości. To miasteczko na szlaku chwały polskich pancerniaków pamięta i pielęgnuje od dziesiątek lat ich dokonania.

* * *

Bitwa o Falaise miała miejsce w dniach od 7 do 22 sierpnia podczas operacji sił sprzymierzonych zmierzających do przełamania obrony niemieckiej w północnej Francji. 6 sierpnia 1944 r. marszałek Montgomery nakazał podległym jednostkom marsz w kierunku Sekwany. Jednostki Korpusu Kanadyjskiego miały opanować Falaise.
Pierwsza faza bitwy miała być realizacją planu Operacji Totalize, w której poza polską dywizją miały wziąć udział inne siły pancerne Działania wojsk alianckich, a w szczególności 1. Armii Kanadyjskiej, doprowadziły do częściowego okrążenia wojsk niemieckich. Korytarz, przez który mogły się wycofać w głąb Francji zawęził się do mniej niż 30 kilometrów. Zadanie zaryglowania tej luki powierzono 1 Dywizji Pancernej generała Maczka.
Dywizja sforsowała rzekę Dives, po czym 3. Brygada Strzelców w ciężkich walkach (17-18 sierpnia) zajęła miasteczko Chambois leżące na drodze wycofujących się oddziałów Wehrmachtu. W tym czasie pozostałe jednostki dywizji stoczyły zwycięską walkę o w Mont Ormel i wzgórze 262.
Polskie jednostki zostały jednak zaskoczone silnym kontratakiem II Korpusu Pancernego SS. Pomimo ciężkiego ostrzału i ponawianych szturmów, 1. Dywizji Pancernej udało się utrzymać pozycje, aż do zluzowania 21 sierpnia przez wojska kanadyjskie, dotychczas zatrzymane na wzgórzu 240. Bezpośrednio po odejściu z zajmowanych pozycji, 1. Dywizja Pancerna przeszła do pościgu za wycofującymi się Niemcami. W kotle pod Falaise udało się otoczyć 7 niemieckich dywizji i poważnie osłabić jednostki, którym udało się wycofać. Straty Wehrmachtu szacuje się na 40 tysięcy wziętych do niewoli, 10 do 30 tysięcy zabitych i ciężko rannych. Polska 1 Dywizja Pancerna wzięła 5113 jeńców, zniszczyła 55 czołgów, 44 działa polowe, 38 samochodów pancernych i 207 pojazdów mechanicznych, tracąc przy tym 325 zabitych, 1002 rannych i 114 zaginionych. Zniszczeniu uległo też około 80 czołgów.

Tekst: mjr Artur Pinkowski

red. PZ

autor zdjęć: mjr Artur Pinkowski

dodaj komentarz

komentarze


„Avenger” na Monte Cassino
 
Komandosi szkolą psy bojowe w Iraku
Offset dla „Wisły”
Abramsy pod dobrą opieką
Pierwszy skok
Jakie podwyżki dla żołnierzy
Wyposażenie indywidualne żołnierzy do wymiany
Zimowy sprawdzian podchorążych
W rezerwie pasywnej będą oceny
Liban uznany za strefę działań wojennych
Rakietowy szach
Brąz razy sześć dla żołnierzy na mistrzostwach świata i Europy
Cud w Trewirze
Sukcesy wojskowych w żeglarstwie i łyżwiarstwie szybkim
Podwójny Półmaraton Komandosa
Roszady personalne w PGZ-ecie
Miliardy dla Ukrainy w nowym budżecie UE
W Polsce będzie centrum NATO-Ukraina
Misja Polaków dobiegła końca. Czas na Niemców
Lekcje z frontu
BAP przenosi się z Estonii na Łotwę
Zielone światło dla Barbary
Śnieg może być groźną bronią
Którą drogą do armii?
Będą kolejne „Daglezje-P”
Wojna o porządek świata
Lista trupich główek
Rusza kwalifikacja wojskowa
Pies, który skoczył z aparatem tlenowym
Bruksela przed szczytem
Invictus w zimowym stylu
Lotnisko skażone, czyli chemicy na ćwiczeniach
Ślubowanie kadetów OPW
Szefowie obrony NATO o zakupach amunicji
Strzelczyni CWZS-u na pucharowym podium
Dobrowolsi – czas start!
Podwyżki dla zawodowców coraz bliżej
Ustawa budżetowa przyjęta przez parlament
Skromny początek wielkiej wojny
Medale dla sportowców z „armii mistrzów”
Zamiana po włosku
Pierwsze Homary-K w Wojsku Polskim
Nagroda dla reporterów „Polski Zbrojnej”
Mocny sygnał od NATO
Operacja „Gryf” i „Rengaw” na Podlasiu
Złota taekwondzistka, srebrni hokeiści na trawie
Walka w bliskim kontakcie to poważne wyzwanie
Co z podwyżkami dla żołnierzy?
Zmiany w zarządzie PGZ-etu
Zachód przeciwko „korsarzom”
Spadochroniarze na Podlasiu
Nowe śmigłowce kawalerii
Szczury Pustyni dotarły do Polski
Rozmowy w Pałacu Prezydenckim o bezpieczeństwie
Zmiany w dowództwie Żandarmerii Wojskowej
Nowy szef CWCR
Szef MON-u w Brukseli
Eurofightery znowu w Polsce

Ministerstwo Obrony Narodowej Wojsko Polskie Sztab Generalny Wojska Polskiego Dowództwo Generalne Rodzajów Sił Zbrojnych Dowództwo Operacyjne Rodzajów Sił Zbrojnych Wojska Obrony
Terytorialnej
Żandarmeria Wojskowa Dowództwo Garnizonu Warszawa Inspektorat Wsparcia SZ Wielonarodowy Korpus
Północno-
Wschodni
Wielonarodowa
Dywizja
Północny-
Wschód
Centrum
Szkolenia Sił Połączonych
NATO (JFTC)
Agencja Uzbrojenia

Wojskowy Instytut Wydawniczy (C) 2015
wykonanie i hosting AIKELO